De simkaart die phishers aanbidden - en waarom Telenet er niks aan doet

INTRO

(Energieke intro-muziek)

Welkom bij deze nieuwe aflevering van Het Nieuwsblad Onderzoekt. Ik ben [naam host]. Vandaag duiken we in een verhaal dat je gsm-gebruik misschien anders doet bekijken. Want wist je dat er één specifieke simkaart is die oplichters massaal gebruiken om hun vuile werk te doen? En dat die kaarten gewoon blijven werken op het netwerk van Telenet?

Lees ook Viert de VS zijn onafhankelijkheid op de 'verkeerde' datum?

Onze onderzoekscel heeft maandenlang uitgezocht hoe dit kan. Het antwoord zal je verbazen.

SEGMENT 1: DE ONTDEKKING

(Rustigere achtergrondmuziek)

Het begon eigenlijk heel toevallig. Onze journalisten kregen steeds meer klachten binnen over phishing-berichten - je weet wel, die nepsms'jes waarin criminelen proberen je bankgegevens te stelen. Maar wat opviel: die berichten kwamen vaak van hetzelfde type nummer.

Na wat detective-werk bleek dat deze nummers bijna allemaal van Lyca Mobile kwamen. Dat is een Brits bedrijf dat prepaid simkaarten verkoopt. En hier wordt het pas echt interessant: die kaarten worden met honderden tegelijk verkocht op sociale media. Facebook, Instagram, overal vind je ze.

Maar hier komt de klappper: ze worden vaak geregistreerd met valse gegevens. Soms zelfs met de identiteitskaart van kinderen van 13 jaar. Kinderen die geen flauw benul hebben dat hun naam wordt misbruikt door criminelen.

SEGMENT 2: HET SYSTEEM FAALT

(Spanning opbouwende muziek)

Nu denk je misschien: hoe kan dit zomaar? Lyca Mobile werd al meermaals beboet in ons land. De autoriteiten weten dus dat er een probleem is. En toch blijft het bedrijf gewoon actief.

Hoe dat kan? Lyca gebruikt het netwerk van Telenet. Zij zijn wat we noemen een virtuele operator - ze hebben zelf geen zendmasten, maar huren het netwerk van anderen. En Telenet? Die laat het gewoon toe.

Wij hebben Telenet natuurlijk geconfronteerd met onze bevindingen. Hun reactie was... hoe zeg ik dit beleefd... weinig overtuigend. Ze verwezen vooral naar Lyca zelf en de toezichthouders. Eigenlijk een pingpongballetje waarbij niemand echt verantwoordelijkheid neemt.

SEGMENT 3: WAAROM DIT BELANGRIJK IS

(Urgente, maar hoopvolle toon)

Misschien denk je: ja, maar ik trap toch niet in die phishing-trucs? Daar gaat het niet alleen om. Dit gaat over hoe makkelijk criminelen ons telecomsysteem kunnen misbruiken. En over bedrijven die wegkijken omdat het financieel interessant is.

Experts zeggen dat operatoren veel strenger moeten controleren wie er simkaarten registreert. De technologie bestaat. De wil ontbreekt vaak.

Het goede nieuws? Door dit soort onderzoek komt er meer druk op bedrijven én politici om in te grijpen. Want niemand wil dat hun netwerk het speeltuintje wordt van oplichters.

OUTRO

(Outro-muziek)

Dat was Het Nieuwsblad Onderzoekt voor vandaag. Heb je zelf vreemde sms'jes gekregen van onbekende nummers? Let eens op of het een Lyca Mobile-nummer is. Je herkent ze aan de +32 voor België, gevolgd door specifieke nummercombinaties.

En vergeet niet: deel nooit je persoonlijke gegevens via sms of e-mail. Echte banken vragen daar nooit om.

Tot de volgende keer, en blijf kritisch!